Loading ...


Điện ảnh Việt Nam
Phim chuyển thể ồ ạt lên sóng
Thứ 4, 30/10/2013 - 21:44
Hàng loạt bộ phim truyền hình được chuyển thể từ những tác phẩm văn học nổi tiếng của các tác giả Việt Nam đầu thế kỷ 20 đang trong quá trình quay hoặc chờ ngày lên sóng. Sức hút của câu chuyện, nhân vật hay bệ đỡ từ những tác phẩm nổi tiếng đã hình thành nên dòng phim này?

Xu hướng làm phim từ những tác phẩm nổi tiếng

Không chỉ  phim ảnh Việt Nam mà nhiều nền phim ảnh thế giới cũng coi việc chuyển thể những tác phẩm văn học, tiểu thuyết nổi tiếng là một phần tất yếu của công nghiệp sản xuất phim. Sự hấp dẫn từ câu chuyện, sức hút của những nhân vật, bối cảnh, tình tiết, những xung đột được xây dựng trong tác phẩm gốc bản thân nó đã có một sức hút với lượng fan hâm mộ hung hậu. Khi chuyển thể thành phim, nhiều đạo diễn đã xâu chuỗi một loạt tác phẩm của cùng một tác giả hay những tác phẩm cùng thời kỳ để nhào nặn lên câu chuyện phim. Ngoài xu hướng giữ nguyên gốc thì không hiếm bộ phim đã phát triển thêm tuyến nhân vật mới làm dầy dặn, phong phú hơn so với nguyên tác. Ngược lại, ở những bộ tiểu thuyết đồ sộ, không hiếm khi các nhà làm phim phải cắt bớt tuyến nhân vật để tránh sự rườm rà khi lên phim. Dù đi theo khuynh hướng nào thì làm phim từ nguyên tác văn học luôn có vị trí quan trọng trong nền công nghiệp phim ảnh. 




Ngọn cỏ gió đùa.


Ở Việt Nam, ngay từ những năm 1989-1995, thời kỳ bùng phát sản xuất phim video đã có rất nhiều bộ phim chuyển thể kịch bản từ các tác phẩm lớn của văn học Việt Nam. Trong đó phải kể tới những bộ phim như Gánh hàng hoa, Nửa chừng xuân, Số đỏ, Lan và Điệp, Bỉ vỏ... chuyển thể từ tác phẩm của các nhà văn: Nhất Linh, Khái Hưng, Vũ Trọng Phụng, Nguyễn Công Hoan, Nguyên Hồng, Hồ Biểu Chánh… 

Bẵng đi một thời gian,  năm 2010, phim Lều chõng chuyển thể từ tác phẩm của nhà văn Ngô Tất Tố ra mắt. Sau những hội thảo, tọa đàm về sự sa sút của chất lượng phim truyền hình, nhiều cơ sở sản xuất phim, các hãng tư nhân quay lại với dòng phim chuyển thể. Nhiều bộ phim được làm lại từ  nguyên tác dù trước đó đã từng có phim được làm như Trò đời, Ngọn cỏ gió đùa… 

Với kinh phí 330 triệu/tập, cao hơn mức nhà đài trả cho các phim, Trò đời là một trong số những dự án trọng điểm của Trung tâm Sản xuất Phim truyền hình – Đài Truyền hình VN (VFC) trong năm 2013. Như phía nhà đài công bố thì nếu dự án mở màn này thành công VFC sẽ tiếp tục theo đuổi đề tài lịch sử.

Bắt kịp xu hướng đó, Hãng phim Hội Điện ảnh Việt Nam sau cú bắt tay hợp tác làm phim Trò đời với VFC cũng đang  tiếp tục chuyển thể tác phẩm của nhà văn Nguyên Hồng, Nhất Linh, Khái Hưng. Kịch bản tiếp theo là sư kết hợp của hai tác phẩm Thời thơ ấu  Bỉ vỏ của cố nhà văn Nguyên Hồng.





Phim Bỉ vỏ


Các hãng tư nhân cũng không bỏ qua cơ hội. Mới đây, đạo diễn Hà Sơn công bố ông đã chuyển thể tiểu thuyết Gánh hàng hoa (của Khái Hưng và Nhất Linh) cho hãng phim Đông A và sẽ tiếp tục chuyển thể 7 tiểu thuyết văn học Việt Nam đầu thế kỷ 20.

Với dung lượng dài tập, các dự án phim chuyển thể đều có xu hướng kết hợp nhiều tác phẩm vào một kịch bản phim. Trong phim Trò đời, dù chọn tác phẩm Số đỏ làm trung tâm nhưng vẫn có thêm Cơm thầy cơm cô, Kỹ nghệ lấy Tây, Làm đĩ. Lý do của sự kết hợp này là phải có đủ nội dung để kéo mỗi dự án phim dài tới  30 - 40 tập. Với khán giả, sự kết hợp này cũng đem lại nhiều thú vị khi cùng lúc được gặp lại nhiều nhân vật, câu chuyện của các tác giả nổi tiếng. Mấu chốt nằm ở chỗ các biên kịch, đạo diễn có đủ tài để tạo ra những mối nối nhằm kết hợp nhuần nhuyễn nhiều câu chuyện, tuyến nhân vật lai với nhau.

Thành công và thách thức

Không phủ nhận sức hút của câu chuyện, nhân vật trong các tác phẩm chuyển thể nhưng làm phim từ tác phẩm văn học quá khứ luôn tiềm ẩn những thách đố mà không phải êkip nào cũng vượt qua được. Trở ngại đầu tiên phải kể tới bối cảnh, không gian, trang phục và cả cách đi đứng, ăn nói của người xưa.

Trong bộ phim Trò đời, để lên được hồn cốt, thần thái của tác phẩm chỉ riêng phần phục trang đã ngốn nhiều công sức, kinh phí của đoàn phim. Việc giữ lại những câu nói cổ nhưng vẫn phải dễ hiểu, dễ nhớ với khán giả cũng là bài toán cần lời giải. Thêm vào đó, việc tìm kiếm những không gian, bối cảnh của phim cũng không dễ dàng khi tốc độ đô thị hóa đã xóa nhòa nhiều khu phố, di tích… Đạo diễn Nhuệ Giang cho biết: “Bối cảnh xưa giờ làm gì còn, lại thiếu trường quay nên đoàn làm phim phải vận dụng hết trí tuệ, huy động mọi sự giúp đỡ. Nếu không có tình yêu dành cho các tác phẩm của nhà văn Vũ Trọng Phụng chúng tôi đã không thể hoàn thành Trò đời”.





Trò đời


Chính vì vậy mà không phải  ai  cũng dám làm phim dựa trên các tác phẩm văn học và không phải bộ phim chuyển thể nào cũng thành công . Bí quyết được các nghệ sĩ đúc kết là để có “dũng khí” lao đầu vào mảng phim này thì các tác giả của phim ngoài  tình yêu với văn học còn phải có vốn hiểu biết nhất định. Và tùy theo tạng của mỗi đạo diễn mà họ tìm chọn cho mình một tác phẩm, tác giả khác nhau. Đạo diễn Hà Sơn coi văn học 1930-1945 là “chốn địa đàng”, là “kho báu” gợi cho ông cảm hứng dạt dào khi chuyển thể kịch bản. Đạo diễn Hồ Ngọc Xum lại đặc biệt đồng cảm với văn chương của Hồ Biểu Chánh. 

Dù thành công hay thất bại thì cũng không thể phủ nhận: trong sáng tác phim ảnh luôn có chỗ đứng dành cho phim chuyển thể. Với công chúng, ngoài sự đa dạng trong chọn lựa thì không ít người tìm đến với dòng phim này còn bởi nó giúp họ gợi nhớ hay được sống lại thời đã qua với những câu chuyện, nhân vật hằn sâu trong ký ức. Niềm tin yêu đó cũng góp phần làm cho dòng phim này luôn có chỗ đứng và phát triển.

 

Tôn Quế
Lấy mã  bảo vệ mới
Tắt
Telex
Vni


Trailer phim: Liên hoan phim quốc tế Hà Nội IV

Lịch chiếu phim