Loading ...


Điện ảnh Việt Nam
Nhận diện một số bất cập của pháp luật về điện ảnh và định hướng sửa đổi, bổ sung
Chủ nhật, 27/05/2018 - 15:16
Điện ảnh là loại hình nghệ thuật tổng hợp, có vai trò hết sức quan trọng trong định hướng phát triển văn học, nghệ thuật của Đảng và Nhà nước. So với các lĩnh vực nghệ thuật khác, điện ảnh là lĩnh vực nghệ thuật đầu tiên có Luật điều chỉnh, với 01 luật (bao gồm cả luật sửa đổi bổ sung), 05 Nghị định, 02 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ và 14 Thông tư điều chỉnh trực tiếp các hoạt động chuyên ngành điện ảnh (chiếm 14% tổng số văn bản pháp luật về văn hóa, gia đình).

Qua theo dõi quá trình thực thi Luật Điện ảnh và các văn bản hướng dẫn thi hành cho thấy, hệ thống pháp luật về điện ảnh đã đi vào cuộc sống và đạt được một số kết quả cơ bản như sau:

- Các quy định pháp luật hiện hành về điện ảnh đã tạo cơ sở pháp lý để hoạt động điện ảnh đi vào ổn định và có nhiều khởi sắc; đã thu hút được sự tham gia của các cá nhân, tổ chức từ nhiều thành phần kinh tế; chất lượng các tác phẩm điện ảnh được nâng cao, công chúng có điều kiện hưởng thụ các tác phẩm điện ảnh không chỉ ở trong nước mà cả quốc tế và điện ảnh vẫn tiếp tục là công cụ có vai trò quan trọng trong định hướng tư tưởng cho nhân dân.

- Tiếp tục đẩy mạnh chủ trương xã hội hóa hoạt động điện ảnh, khuyến khích sự tham gia của mọi thành phần kinh tế, tổ chức, cá nhân vào lĩnh vực hoạt động điện ảnh; tôn trọng quyền tự do sáng tạo và tự do hoạt động điện ảnh của các tổ chức, cá nhân; Nhà nước quản lý tác phẩm điện ảnh chủ yếu thông qua việc cấp giấy phép phổ biến phim; tạo điều kiện cho hoạt động điện ảnh Việt Nam phát triển phù hợp với xu thế hội nhập và giao lưu quốc tế; đẩy mạnh sản xuất phim Việt Nam, nâng cao chất lượng nghệ thuật và kỹ thuật đạt trình độ khu vực và thế giới; cho phép nhập khẩu phim nước ngoài, hợp tác, liên doanh với nước ngoài để sản xuất phim theo quy định của pháp luật.

- Tăng cường công tác thẩm định phim để bảo đảm nội dung phù hợp. Trong giai đoạn 2007-2017, Cục Điện ảnh thẩm định và cấp phép 535 phim truyện, 426 phim tài liệu, khoa học, 118 phim hoạt hình (gồm cả phim có sử dụng ngân sách và phim tư nhân); cho nhập khẩu 1645 phim nước ngoài. Từ 2010 - 2015 cấp 364 Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh sản xuất phim; tổ chức thành công 4 Liên hoan Phim quốc tế tại Hà Nội, tham gia 148 Liên hoan Phim quốc tế, tổ chức 48 chương trình giới thiệu phim Việt Nam ra nước ngoài...

- Các công ty, trung tâm phát hành phim và chiếu bóng và đội chiếu bóng lưu động của các địa phương thực sự đã tạo thành một mạng lưới hoạt động điện ảnh rộng khắp cả nước, góp phần tích cực và có hiệu quả trong việc thực hiện đường lối, chủ trương phát triển văn hóa của Đảng và Nhà nước trong cả nước, góp phần nâng cao đời sống tinh thần, sinh hoạt văn hóa cộng đồng của nhân dân tại các vùng sâu, vùng xa…thu hẹp khoảng cách hưởng thụ văn hóa giữa nông thôn và thành thị, giữa các vùng miền trong cả nước (ngoài hưởng thụ văn hóa qua xem phim, người dân còn được hướng dẫn xây dựng lối sống, nếp sống văn hóa, nâng cao kiến thức làm kinh tế, tuyên truyền đường lối của đảng và nhà nước), góp phần giữ vững an ninh chính trị tại các địa bàn sung yếu vùng sâu, vùng xa.

- Đảm bảo thực hiện cam kết của Việt Nam đối với WTO trong lĩnh vực điện ảnh; Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư, Luật Đấu thầu... tạo cơ chế thuận lợi cho hoạt động quản lý và phát triển điện ảnh phù hợp với xu thế hội nhập và giao lưu quốc tế. Đẩy mạnh sản xuất phim Việt Nam; cho phép nhập khẩu, liên doanh, liên kết với nước ngoài để sản xuất phim theo quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, Luật Điện ảnh đã ban hành từ năm 2006 và được sửa đổi, bổ sung năm 2009, sau hơn 10 năm thực hiện đã bộc lộ một số hạn chế nhất định:

- Một số nội dung quy định về kinh doanh hoạt động điện ảnh không còn phù hợp với Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư hiện hành do Điện ảnh là lĩnh vực đang trong tiến trình xã hội hóa cao, các hãng phim nhà nước đang dần được cổ phần hóa, nhiều hãng phim tư nhân được thành lập và hoạt động có hiệu quả; công tác phát hành, phổ biến phim tại rạp chủ yếu do tư nhân hoặc nhà đầu tư nước ngoài đảm nhiệm, dẫn đến việc mất cân đối trong phát hành, phổ biến phim trong nước và phim nước ngoài, doanh nghiệp phát hành phim trong nước gặp nhiều khó khăn. Điều này đòi hỏi cơ chế linh hoạt hơn trong quá trình quản lý và điều tiết chung.

- Các chính sách cơ bản để phát triển hoạt động điện ảnh (công nghiệp hóa hoạt động điện ảnh, khuyến khích tổ chức cán nhân tham gia hoạt động điện ảnh, sản xuất phim đặt hàng, tài trợ phổ biến phim, dành quỹ đất để xây dựng rạp chiếu phim, thành lập Quỹ phát triển điện ảnh...) chủ yếu được quy định chi tiết trong Nghị định của Chính phủ nên cần được Luật hóa để phù hợp với hệ thống các Luật hiện hành, bảo đảm tính khả thi trong thực tế.

- Nhiệm vụ thẩm định phim, cấp phép phổ biến phim do nhiều cơ quan thực hiện nên chưa tạo sự thống nhất chung về chất lượng, định hướng phát triển...

- Một số quy định còn chưa đầy đủ hoặc thiếu so với đòi hỏi của thực tiễn phát triển điện ảnh hiện như: chính sách đãi ngộ đối với diễn viên, nghệ sỹ, người làm công tác điện ảnh; chính sách hỗ trợ đối với đơn vị, doanh nghiệp phát hành phim lưu động ở địa phương; việc phân loại phim theo độ tuổi; quản lý và phát hành phim trên môi trường mạng...

- Phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng điện ảnh (trường quay, rạp chiếu phim, đơn vị kỹ thuật xử lý hậu kỳ...) là yếu tố quan trọng giúp điện ảnh phát triển, tuy nhiên cơ chế thu hút đầu tư, ưu đãi, miễn giảm thuế... còn chưa được quy định cụ thể, chưa tương xứng với tiềm năng và yêu cầu của chủ trương phát triển công nghiệp văn hóa giai đoạn hiện nay.

Một số định hướng sửa đổi, bổ sung pháp luật về điện ảnh

- Sửa đổi, bổ sung các quy định về chính sách phát triển điện ảnh, nguồn thu và cơ quan quản lý Quỹ hỗ trợ phát triển điện ảnh, quy định về thành lập doanh nghiệp điện ảnh, về sản xuất phim đặt hàng, về phân loại phim theo độ tuổi;

- Bổ sung quy định về quản lý phát hành, phổ biến phim trên môi trường mạng; điều chỉnh tỷ lệ chiếu phim Việt Nam ở rạp và trên truyền hình bảo đảm cân đối trong việc phát hành phim trong nước và phim nước ngoài, quy định về đầu tư nước ngoài trong sản xuất, phát hành, phổ biến phim, xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật;

- Sửa đổi quy định về tổ chức liên hoan phim quốc gia, liên hoan phim quốc tế, sửa đổi, bổ sung quy định về tiêu chuẩn rạp chiếu phim.

- Sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan của pháp luật về điện ảnh bảo đảm sự phù hợp của Luật này với các luật về đầu tư, kinh doanh trên cơ sở xác định rõ ngành nghề nào thuộc lĩnh vực điện ảnh cần có điều kiện kinh doanh (sản xuất, phổ biến hay phát hành phim?).

- Luật hóa các chính sách quan trọng của nhà nước đối với phát triển sự nghiệp điện ảnh đã được quy định trong Nghị định 54/2010/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Điện ảnh, trong chiến lược và quy hoạch phát triển ngành điện ảnh để bảo đảm tính khả thi cao, phù hợp với quy định của Hiến pháp 2013.

 

Lê Thanh Liêm - Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
Lấy mã  bảo vệ mới
Tắt
Telex
Vni


Trailer phim: Liên hoan phim quốc tế Hà Nội IV

Lịch chiếu phim